Terschellinger Historie in een notendop

Willem Barentsz

Terschelling lijkt wel iets met Willem Barentsz te hebben. Dat is ook zo, volgens de overlevering is deze beroemde zeeman er geboren. Daar is zegge en schrijve één getuigenis van bekend. Jan Huygen van Linschoten was op twee van de drie reizen die Willem Barentsz naar het noorden heeft gemaakt van de partij. Over de eerste reis in 1594 schreef hij: "Op het schip van Amsterdam was schipper en stuurman Willem Barentsz van der Schelling een zeer ervaren en bedreven man in de kunst van de zeevaart". Aan de zuidkant van Formerum heeft tot 1909 een oude uit 1639 of 1649 daterende boerderij gestaan. Die moet indertijd op de plaats van zijn geboortehuis zijn gebouwd.

In de 'Encyclopaedia Brittanica' wordt Willem Barentsz wegens zijn veelomvattende reizen, zijn nauwkeurige karteringen en de waardevolle meteorologische gegevens die hij verzamelde beschouwd als één van de belangrijkste vroege onderzoekers van de Noordelijke IJszee. Tijdens de eerste reis, in 1594, en ook tijdens de tweede, in 1595, was hij de leider van het Amsterdamse aandeel in die tochten. In 1596 was hij de leider van de onderneming, die uit twee schepen bestond. Op deze reis was het ook dat hij, nadat de schepen uit elkaar geraakt waren, bij Nova Zembla vast geraakte in het ijs en samen met vijftien leden van de bemanning in het Behouden Huys overwinterde. Op 14 juni 1597 werd in twee open boten de thuisreis ondernomen waarbij op de 20e juni hij van koude en ongemak is gestorven. Zijn betekenis voor de cartografie blijkt wel uit de namen in de atlassen: Barentsa Ostrova of Ova Barentsa - de Barentseilanden bij Nova Zembla; Barentsoya - Barentseiland bij Spitsbergen; Barentsburg op Spitsbergen; Barentszzee; Barentstrog.

De kaart van de Noordpool die op basis van Barentsz' ontdekkingsreizen van 1594 tot 1597 werd geproduceerd. Opmerkelijk is de zuiverheid van zijn positieberekeningen zoals die van Bereneiland en de kusten van Spitsbergen en Nova Zembla.

© 2001-2005 www.Schylge en Alternate Experience, alle rechten voorbehouden